Aditya Hrudayam

ततो युद्धपरिश्रान्तं समरे चिन्तया स्थितम्।
रावणं चाग्रतो दृष्ट्वा युद्धाय समुपस्थितम्॥
tato yuddhapariśrāntaṃ samare cintayā sthitam.
rāvaṇaṃ cāgrato dṛṣṭvā yuddhāya samupasthitam..
When Rama was exhausted in battle field standing with greater sorrow and deep thought to fight against Ravana who was duly prepared for the battle, Agastya observed that.

दैवतैश्च समागम्य द्रष्टुमभ्यागतो रणम्।
उपागम्याब्रवीद्राममगस्त्यो भगवान् ऋषिः॥
daivataiśca samāgamya draṣṭumabhyāgato raṇam.
upāgamyābravīdrāmamagastyo bhagavān ṛṣiḥ..
Agastya who was with other Gods approaches Rama and says as follows….

राम राम महाबाहो शृणु गुह्यं सनातनम्।
येन सर्वानरीन् वत्स समरे विजयिष्यसि॥
rāma rāma mahābāho śṛṇu guhyaṃ sanātanam.
yena sarvānarīn vatsa samare vijayiṣyasi..
Sage Agastya approached Rama and spoke as follows: dear Rama there is a solution for your worry which is a perennial secret, by reciting it you would be victorious in this war.

आदित्यहृदयं पुण्यं सर्वशत्रुविनाशनम्।
जयावहं जपेन्नित्यम् अक्षय्यं परमं शिवम्॥
ādityahṛdayaṃ puṇyaṃ sarvaśatruvināśanam.
jayāvahaṃ japennityam akṣayyaṃ paramaṃ śivam..
This is the holy hymn Aditya Hrudayam which destroys all enemies and brings you victory and permanent happiness by chanting it always.

सर्वमङ्गलमाङ्गल्यं सर्वपापप्रणाशनम्।
चिन्ताशोकप्रशमनम् आयुर्वर्धनमुत्तमम्॥
sarvamaṅgalamāṅgalyaṃ sarvapāpapraṇāśanam.
cintāśokapraśamanam āyurvardhanamuttamam..
This supreme prayer of Sun God always gives happiness, destroys all sins, worries and increase the longevity of life.

रश्मिमंतं समुद्यन्तं देवासुरनमस्कृतम्।
पूजयस्व विवस्वन्तं भास्करं भुवनेश्वरम्॥
raśmimantaṃ samudyantaṃ devāsuranamaskṛtam.
pūjayasva vivasvantaṃ bhāskaraṃ bhuvaneśvaram..

सर्वदेवात्मको ह्येष तेजस्वी रश्मिभावनः।
एष देवासुरगणाँल्लोकान् पाति गभस्तिभिः॥
sarvadevātmako hyeṣa tejasvī raśmibhāvanaḥ.
eṣa devāsuragaṇām̐llokān pāti gabhastibhiḥ..

एष ब्रह्मा च विष्णुश्च शिवः स्कन्दः प्रजापतिः।
महेन्द्रो धनदः कालो यमः सोमो ह्यपां पतिः॥
eṣa brahmā ca viṣṇuśca śivaḥ skandaḥ prajāpatiḥ.
mahendro dhanadaḥ kālo yamaḥ somo hyapāṃ patiḥ..

पितरो वसवः साध्या ह्यश्विनौ मरुतो मनुः।
वायुर्वह्निः प्रजाप्राण ऋतुकर्ता प्रभाकरः॥
pitaro vasavaḥ sādhyā hyaśvinau maruto manuḥ.
vāyurvahniḥ prajāprāṇa ṛtukartā prabhākaraḥ..

आदित्यः सविता सूर्यः खगः पूषा गभस्तिमान्।
सुवर्णसदृशो भानुर्हिरण्यरेता दिवाकरः॥
ādityaḥ savitā sūryaḥ khagaḥ pūṣā gabhastimān.
suvarṇasadṛśo bhānurhiraṇyaretā divākaraḥ..

हरिदश्वः सहस्रार्चिः सप्तसप्तिर्मरीचिमान्।
तिमिरोन्मथनः शम्भुस्त्वष्टा मार्ताण्ड अंशुमान्॥
haridaśvaḥ sahasrārciḥ saptasaptirmarīcimān.
timironmathanaḥ śambhustvaṣṭā mārtāṇḍa aṃśumān..

हिरण्यगर्भः शिशिरस्तपनो भास्करो रविः।
अग्निगर्भोऽदितेः पुत्रः शङ्खः शिशिरनाशनः॥
hiraṇyagarbhaḥ śiśirastapano bhāskaro raviḥ.
agnigarbho’diteḥ putraḥ śaṅkhaḥ śiśiranāśanaḥ..

व्योमनाथस्तमोभेदी ऋग्यजुःसामपारगः।
घनवृष्टिरपां मित्रो विन्ध्यवीथीप्लवङ्गमः॥
vyomanāthastamobhedī ṛgyajuḥsāmapāragaḥ.
ghanavṛṣṭirapāṃ mitro vindhyavīthīplavaṅgamaḥ..

आतपी मण्डली मृत्युः पिङ्गलः सर्वतापनः।
कविर्विश्वो महातेजाः रक्तः सर्वभवोद्भवः॥
ātapī maṇḍalī mṛtyuḥ piṅgalaḥ sarvatāpanaḥ.
kavirviśvo mahātejāḥ raktaḥ sarvabhavodbhavaḥ..

नक्षत्रग्रहताराणामधिपो विश्वभावनः।
तेजसामपि तेजस्वी द्वादशात्मन् नमोऽस्तु ते॥
nakṣatragrahatārāṇāmadhipo viśvabhāvanaḥ.
tejasāmapi tejasvī dvādaśātman namo’stu te..

नमः पूर्वाय गिरये पश्चिमायाद्रये नमः।
ज्योतिर्गणानां पतये दिनाधिपतये नमः॥
namaḥ pūrvāya giraye paścimāyādraye namaḥ.
jyotirgaṇānāṃ pataye dinādhipataye namaḥ..

जयाय जयभद्राय हर्यश्वाय नमो नमः।
नमो नमः सहस्रांशो आदित्याय नमो नमः॥
jayāya jayabhadrāya haryaśvāya namo namaḥ.
namo namaḥ sahasrāṃśo ādityāya namo namaḥ..

नम उग्राय वीराय सारङ्गाय नमो नमः।
नमः पद्मप्रबोधाय मार्ताण्डाय नमो नमः॥
nama ugrāya vīrāya sāraṅgāya namo namaḥ.
namaḥ padmaprabodhāya mārtāṇḍāya namo namaḥ..

ब्रह्मेशानाच्युतेशाय सूर्यायादित्यवर्चसे।
भास्वते सर्वभक्षाय रौद्राय वपुषे नमः॥
brahmeśānācyuteśāya sūryāyādityavarcase.
bhāsvate sarvabhakṣāya raudrāya vapuṣe namaḥ..

तमोघ्नाय हिमघ्नाय शत्रुघ्नायामितात्मने।
कृतघ्नघ्नाय देवाय ज्योतिषां पतये नमः॥
tamoghnāya himaghnāya śatrughnāyāmitātmane.
kṛtaghnaghnāya devāya jyotiṣāṃ pataye namaḥ..

तप्तचामीकराभाय वह्नये विश्वकर्मणे।
नमस्तमोऽभिनिघ्नाय रुचये लोकसाक्षिणे॥
taptacāmīkarābhāya vahnaye viśvakarmaṇe.
namastamo’bhinighnāya rucaye lokasākṣiṇe..

नाशयत्येष वै भूतं तदेव सृजति प्रभुः।
पायत्येष तपत्येष वर्षत्येष गभस्तिभिः॥
nāśayatyeṣa vai bhūtaṃ tadeva sṛjati prabhuḥ.
pāyatyeṣa tapatyeṣa varṣatyeṣa gabhastibhiḥ..

एष सुप्तेषु जागर्ति भूतेषु परिनिष्ठितः।
एष एवाग्निहोत्रं च फलं चैवाग्निहोत्रिणाम्॥
eṣa supteṣu jāgarti bhūteṣu pariniṣṭhitaḥ.
eṣa evāgnihotraṃ ca phalaṃ caivāgnihotriṇām..

वेदाश्च क्रतवश्चैव क्रतूनां फलमेव च।
यानि कृत्यानि लोकेषु सर्व एष रविः प्रभुः॥
vedāśca kratavaścaiva kratūnāṃ phalameva ca.
yāni kṛtyāni lokeṣu sarva eṣa raviḥ prabhuḥ..

फलश्रुतिः
एनमापत्सु कृच्छ्रेषु कान्तारेषु भयेषु च।
कीर्तयन् पुरुषः कश्चिन्नावसीदति राघव॥
phalaśrutiḥ
enamāpatsu kṛcchreṣu kāntāreṣu bhayeṣu ca.
kīrtayan puruṣaḥ kaścinnāvasīdati rāghava..

पूजयस्वैनमेकाग्रो देवदेवं जगत्पतिम्।
एतत् त्रिगुणितं जप्त्वा युद्धेषु विजयिष्यसि॥
pūjayasvainamekāgro devadevaṃ jagatpatim.
etat triguṇitaṃ japtvā yuddheṣu vijayiṣyasi..

अस्मिन् क्षणे महाबाहो रावणं त्वं वधिष्यसि।
एवमुक्त्वा तदागस्त्यो जगाम च यथागतम्॥
asmin kṣaṇe mahābāho rāvaṇaṃ tvaṃ vadhiṣyasi.
evamuktvā tadāgastyo jagāma ca yathāgatam..

एतच्छ्रुत्वा महातेजा नष्टशोकोऽभवत्तदा।
धारयामास सुप्रीतो राघवः प्रयतात्मवान्॥
etacchrutvā mahātejā naṣṭaśoko’bhavattadā.
dhārayāmāsa suprīto rāghavaḥ prayatātmavān..

आदित्यं प्रेक्ष्य जप्त्वा तु परं हर्षमवाप्तवान्।
त्रिराचम्य शुचिर्भूत्वा धनुरादाय वीर्यवान्॥
ādityaṃ prekṣya japtvā tu paraṃ harṣamavāptavān.
trirācamya śucirbhūtvā dhanurādāya vīryavān..

रावणं प्रेक्ष्य हृष्टात्मा युद्धाय समुपागमत्।
सर्वयत्नेन महता वधे तस्य धृतोऽभवत्॥
rāvaṇaṃ prekṣya hṛṣṭātmā yuddhāya samupāgamat.
sarvayatnena mahatā vadhe tasya dhṛto’bhavat..

अथ रविरवदन्निरीक्ष्य रामं
मुदितमनाः परमं प्रहृष्यमाणः।
निशिचरपतिसंक्षयं विदित्वा
सुरगणमध्यगतो वचस्त्वरेति॥
atha raviravadannirīkṣya rāmaṃ
muditamanāḥ paramaṃ prahṛṣyamāṇaḥ.
niśicarapatisaṅkṣayaṃ viditvā
suragaṇamadhyagato vacastvareti..

जगद्धात्रि नमस्तुभ्यं विष्णोश्च प्रियवल्लभे ।
यतो ब्रह्मादयो देवाः सृष्टिस्थित्यन्तकारिणः ॥१॥
jagaddhātri namastubhyaṃ viṣṇośca priyavallabhe .
yato brahmādayo devāḥ sṛṣṭisthityantakāriṇaḥ ..1..

नमस्तुलसि कल्याणि नमो विष्णुप्रिये शुभे ।
नमो मोक्षप्रदे देवि नमः सम्पत्प्रदायिके ॥२॥
namastulasi kalyāṇi namo viṣṇupriye śubhe .
namo mokṣaprade devi namaḥ sampatpradāyike ..2..

…
(पूरा Tulsi Stotram उसी क्रम और शब्दों में ऊपर जैसा दिया गया है — बिना किसी border या separation के)

Description

This hymn is dedicated to Āditya or Sūrya (the Sun God) found in the Yuddha Kānda of Vālmīki’s Rāmāyana. It was recited by the sage Agastya to Rāma in the battlefield before fighting with the asura king Rāvaṇa. In it, Agastya teaches Rāma (who is fatigued after the long battle with various warriors of Laṅkā, ) the procedure of worshiping Āditya ( for strength ) to defeat the enemy.